Alcali et acidum, sive naturæ et artis instrumenta pugilica, per Neochmum et Palæphatum hinc inde ventilata, et praxi medicæ superstructæ præmissa. Adornante Bernhardo Swalve, med. D. & Collegii Frisiorum maritimi, civitatisque Harlinganæ ordinario.
Amstelodami : apud Iohannem Ianssonium a Wasberge, & haeredes Elizei Weyerstraet. Anno M. DC. LXX.
Ex-dono "Magistri Gillet 1764" au contre-plat supérieur (i.e. Jean-Daniel Gillet).
Université Paris Cité. BIU Santé Pharmacie
0002 - Page sans numérotation - [Plat supérieur]
0003 - Page sans numérotation - [Ex Dono Magistri Gillet 1764]
0006 - Page sans numérotation - [Frontispice]
[Représentation du cabinet d'un savant du XVIIe siècle. Expériences d'un médecin sur les sels et les acides (alcali et acidum)]
0008 - Page sans numérotation - [Page de titre]
0010 - Page sans numérotation - [Epître dédicatoire]
0011 - Page sans numérotation - [Dédicace]
0016 - Page sans numérotation - Praemissum candido, & benevolo lectori. Alloquium
0030 - Page 1 - « Salvum quod te reducem video, & novum in Arte Mystam, lacte nutritum hippocratico [...] »
0033 - Page 4 - Defendit vetustatem, adeò ut novae additamenta non rejiciat. Hippocratem, galenumque suis laudibus dignos judicat
0040 - Page 11 - Adjutamento esse medico, non impedimento scripta majorum asserit. Quicquid recentioris aevi est, illis complicandum
0041 - Page 12 - Quae te dementia caepit ?
0044 - Page 15 - Pergit rejicere majorum scripta
0045 - Page 16 - Obseculorum vitia non fugiendos quosvis vult authores : electionem posse institui : helmondtium quoque quam plurimis scatere vitiis
0049 - Page 20 - Eundem deprimit, & improbat
0050 - Page 21 - Pergit in defensione helmondtii
0052 - Page 23 - Helmontii sequaces perstringit
0053 - Page 24 - Extollit hodierna medicinam augmentandi & emendandi studia experimentalia
0055 - Page 26 - Nova cum antiquis conciliari posse asserit, & absurdis dogmatibus januam per expermenta non patefaciendam
0057 - Page 28 - Per resolutiones chymicas detecta nova artis & naturae instrumenta, alcali nimirum & acidum proponit, & urget
0060 - Page 31 - Quis locus ingenio, sensus quum vincere possint ? / Resolutiones chymicas in dubium vocat. Alcali & acidum commentitia vult, necdum benè intellecta
0064 - Page 35 - Defendit resolutiones, & exiis conclusiones universales sufficientes urget
0067 - Page 38 - Nihil in universum concludendo è resolutionibus trahi posse contendit ulterius
0069 - Page 40 - Resolutionibus firmiter instat, etiamque hippocratem argumento suo allegat
0072 - Page 43 - Allegatum hippocratis lusu excipit
0074 - Page 45 - Commodam explicationem loca hippocratica tolerare ; regerit
0076 - Page 47 - Indignatur prolata serio responso / Quid per vocabula alcali & acidi intelligendum, explicat, & determinat
0081 - Page 52 - E nominibus abusivè sumptis colligit rerum ipsarum nullitatem
0083 - Page 54 - Quid sit alcali, quid acidum, circumscribit
0085 - Page 56 - Imaginariam hanc descriptionem alcali & acidi esse : è terrestribus adustis, non bisce praeexistentibus particulis salia provenire regerit
0088 - Page 59 - Monstrat alcali & acidi existentiam extrà salsedinem : ab eorum combinatione salem omnem provenire, non verò salem omnipraesentem esse
0095 - Page 66 - Non agnoscit alcali vel acidum citrà salsedinem, absque his salem ab igne produci contendit
0097 - Page 68 - Urgendo praedicta, exemplum saponis subjicit, ut evincat, quam occultim latere queant pugiles
0099 - Page 70 - Conjecturas non vult inanes, at certa experimenta
0100 - Page 71 - Constitui mineralia à pugilibus, probat ex eorum resolutione, depuratione, & praecipitatione
0106 - Page 77 - Conclusiones ab externis & alienis resolventibus, depurantibus, & praecipitantibus ad intrinseca mineralium constitutiva rejicit
0109 - Page 80 - Declarat ulterioribus praecedentia. à crystallis metallicis, ab iis potabilibus, à Menstruis binae conditionis argumentatur
0113 - Page 84 - Reprobat, quicquid de concretione metalliferâ, & duplici menstruorum classe praedictum
0115 - Page 86 - Recrementa urget metallica, & eorum promptam regenerationem è sale tartari, vel proprio colchotare
0117 - Page 88 - Regenerationem hanc parvi momenti censet
0119 - Page 90 - Effervescentiam, & nixum explosivum in mineralibus, in subsidium indeclinabile sumit
0122 - Page 93 - Effervescentiam ab igneis conclusis particulis, & aqueis, in se agentibus deducit
0125 - Page 96 - Effervescentiam firmissimum praebere inditium alcali & acidi praesentium confirmat. Ab acidi actione in alcalirerum coagulum deducit
0131 - Page 102 - Non à solo acido coagulationes & concretiones omnes in omnibus subjectis proficisci posse confirmat
0134 - Page 105 - Unicum coagulationis specificae specificum esse medium acidum argutatur
0137 - Page 108 - Indignatur ampliori solutione praedicta, exigit experimenta certa / Experimentis duobus occultum alcali manifestum reddit ; mercurium ab eo praecipitari, & sp. vitriole absorberi docet
0143 - Page 114 - Experimentis praedictis aliundè mutuatis non multum tribuit. discrimen inter muriatica & lixivae saeliae absque his cognitum ait
0144 - Page 115 - Transit ad circulum vegetabilium, & in eo primas obtinere alcali, & acidum confirmat
0148 - Page 119 - Circulo vegetabilium attribui alcali, & acidum in universum perperam, sustinet
0149 - Page 120 - Salia vegetabilibus elicita novos esse faetus ; ex combinatione, vel separatione alieni ab alcali & acido per ignem resultantes asserit, hincque praesentiam pugilum statuminat
0156 - Page 127 - Declinat conflictum de salium praesentiâ jam antè habitum, urget sufficentiores probas
0157 - Page 128 - Alcali & acidum tam volatile, quam fixum asserit. in succis vegetabilium exstare probat expresso uvarum succo, ab eoque resultantibus
0163 - Page 134 - Succum uvarum expressum, & quae ex eo sunt, non adeò firmiter statuminare pugiles, ut abhinc argumentum valeat ad omnia vegetabilia
0166 - Page 137 - Succos plantarum examini subjicit, quo pugilis unius prae altero dominium discernatur. Lactescentiam prodere minus fortes, volatilesque contestatur
0169 - Page 140 - Lactescentiam non aestimat : colorum variationes è variantibus corporum texturis deducit
0171 - Page 142 - Refutat, quae contra lactescentiam pugnant. Syrupum violarum in exemplum superaddit
0174 - Page 145 - Nullius fructus omnia haec censet, & proindè despectui habet
0175 - Page 146 - In circulo animali quoque resolutiones partium quarumcumque reddere tam alcali, quam acidum monstrat
0178 - Page 149 - Rejicit resolutiones : alia desiderat comprobatoria
0179 - Page 150 - Cum alimento assumi alcali & acidum asserit, sicque transire in substantiam aliti, quin sapores inde dependere
0183 - Page 154 - Nequidem ab alimento ad alitum argumentationem valere ; saporum causas aliundè ab aliis deduci regerit
0184 - Page 155 - Fermentationem chyliferam in ventriculo à congressu alcali & acidi volatilium deducit : salivam fermenti suscitabulum ; reliquias acres & salinas contendit, non à solo acido efficaces
0191 - Page 162 - In fermentatione ventriculi chyliferâ pugilum congressum non necessarium agnoscit
0193 - Page 164 - Effervescentiam in intestino tenui à bile & succo pancreatico, velut alcali lixivo, & acido ad chyli secretionem adducit
0199 - Page 170 - Secretionem chyli ; bilis, & succi pancreatici appulsum exponit aliter. Effervescentiam naturalem & sempiternam intestino nullam concedit
0204 - Page 175 - Effervescentiam ab alcali & acido in intestino stabilit, ac pluribus diducit. Succum pancreaticum acidum confirmat
0213 - Page 184 - Effervescentiam intestini nonnisi praeternaturalem, acidumque praeternaturale ; nullum verò triumfluem humorem agnoscit
0216 - Page 187 - Triumfluum humorem pluribus confirmat, & explicat : illius acidum supereminens cum aliis jugem cruori consistentiam largiri evincit
0221 - Page 192 - Non in triumfluo humore, nec in ullo alio acidum agnoscit sufficiens ad stabilimentum naturale sanguinis
0224 - Page 195 - Chylum per lacteas thoracis, & sanguineas portae vias invadere cor : heîc alcali bilioso rursus suffundi, illic acido lymphatico : utrobique succum nutrititium contineri, heîc sanguineum pro partibus sanguineis ; illic serosum pro spermaticis asserit
0225 - Page 196 - Quod variet natura vices, quod mobilis ordo
0231 - Page 202 - Promiscuum chyli influxum esse : nullum in lymphâ acidum : bilem in hepar non infundi asserit
0236 - Page 207 - Transitum chyli diversi duplicem confirmat experimento lorverii. Bilis effusionem in hepar & sanguinem protegit. Effervescentiam in corde pugilicam vitae, motus, calorisque arguit solam causam
0244 - Page 215 - Effervescentiam in corde à pugilum confluxu agnoscit nullam. Flammulam vitalem cordi insitam, quâ sanguis imbuatur, & motum contractionis intrinsecum ad perpetuandam vitam asserit
0250 - Page 221 - Flammulam in corde vitalem nullam agnoscit. Principium vitae ac motus à commistione pugilum deducit per sanguinem factâ
0258 - Page 229 - Flammulam cordi insitam, principium vitae ac caloris, ac motus propugnat & stabilit acriter. Nec praesentes, nec tam efficaces agnoscit in sanguine pugiles
0264 - Page 235 - Accensum sanguinem ab aëre admisso non refrigerari, nec flammulam adeò in corde ullam : pugiles solos sat efficaces : succum alibilem in sanguine & sero latitantem ab his promoveri, dum acidum largitur consistentiam, & salsum volatile ex copulâ utriusque innascitur, edisserit
0273 - Page 244 - Aëris introitum in sanguineam massam necessarium judicat. Rejicit pugiles, quod massam sanguinis aliàs omninò salsam redderent. Spiritus explicat
0276 - Page 247 - Salsedinem volatilem ab unione pugilum explicatius profert. Ex alcali volatili spiritus vitales ; ex acido spiritus quosdam acidos : illos dominari, hos succumbere naturaliter confirmat
0279 - Page 250 - Indignatur examine ulteriori prolata
0280 - Page 251 - Ab alcali volatili spiritus animales in cerebro produci contendit, quorum reliquiae cum recollecto acido à glandulis compingantur in lympham
0283 - Page 254 - Nec alcali volatile in spiritus vel vitales, vel animales facescens agnoscit, nec lympham ex compactione ejus cum acido commentitio tolerat
0284 - Page 255 - Spiritus & vitales & animales reverà ex alcali producibiles autumat : acidum cum sanguine inferri lieni, ibique à spiritu animali temperari, ac domari : nec in liene aliud quicquam peragi asserit
0289 - Page 260 - Officium lienis ad fermentum sanguini suppeditandum restringit
0290 - Page 261 - Acidum nimium succrescere, & liene emendari pluribus urget. Quicquid humorum aliorum, id omne à pugilum accessu vel recessu modificari monstrat
0293 - Page 264 - Meras & inutiles rejicit hypotheses de sanguine, & humoribus. Exemplo corrupti & verminosi sanguinis statutum rejicit pugilicum
0297 - Page 268 - Humores potissimum disterminari à permixtione pugilum : nec putredine, nec verminatione eos excludi : sanguinis animatam aut verminosam pullaginem rarissimam & utplurimum fictitiam esse contendit, & ne taedio sit, finem respicit
0303 - Page 274 - Concludit, & spondet brevi annectenda ulteriora practica medica
0309 - Page sans numérotation - [Plat inférieur]